EMMA.

27 februari in de bioscoop. Praat mee!

Vind je Emma leuk? Praat er hier met andere liefhebbers over.
Gebruikersavatar
By Karin
#979
Een passage die me direct opviel toen ik 'm las, was de volgende:
"Never mind, Harriet, I shall not be a poor old maid; and it is poverty only which makes celibacy contemptible to a generous public! A single woman, with a very narrow income, must be a ridiculous, disagreeable old maid! the proper sport of boys and girls, but a single woman, of good fortune, is always respectable, and may be as sensible and pleasant as any body else. And the distinction is not quite so much against the candour and common sense of the world as appears at first; for a very narrow income has a tendency to contract the mind, and sour the temper. Those who can barely live, and who live perforce in a very small, and generally very inferior, society, may well be illiberal and cross. This does not apply, however, to Miss Bates; she is only too good natured and too silly to suit me; but, in general, she is very much to the taste of every body, though single and though poor. Poverty certainly has not contracted her mind: I really believe, if she had only a shilling in the world, she would be very likely to give away sixpence of it; and nobody is afraid of her: that is a great charm."
Is het niet bijzonder dat Jane Austen, een oude vrijster met 'a very narrow income', deze woorden in de mond legt bij een van haar hoofdpersonen? Een typisch voorbeeld van haar gevoel voor humor?
Gebruikersavatar
By Karenlee
#1023
Een voorbeeld van haar gevoel voor humor? Misschien. Maar dan zou dat het een heel subtiele zijn die mij nooit is opgevallen. Voor mijn gevoel uit haar duidelijk bedoelde humor bijna altijd in een vrij scherp, ironisch manier: "A girl likes to be crossed in love, it gives her distinction among her friends", of "to show the independence of Miss Thorpe, and her resolution of humbling the sex, they set off immediately, as fast as they could walk, in pursuit of the two young men", of "Nay - two dead young ladies, for it proved twice as fine as the first report!"

Ik zie wel de vergelijking met haar eigen situatie, maar ik weet niet of Jane bewust daar een 'grap' over had kunnen maken. Volgens mij was ze er wel een beetje gevoelig voor. Een keer, toen ze logeerde bij haar rijke broer, kwam de kapper langs. Hij heeft haar maar de helft in rekening gebracht voor haar knipbeurt (in vergelijking met de rest van de familie) omdat hij wist dat ze het niet zo breed had. Ze schreef daarover in een brief aan Cassandra, en hoewel ze het erg aardig van hem vond, je kan makkelijk tussen de regels lezen dat ze zich een beetje vernederd voelde.

Het is niet voor niets dat zij zo vaak in haar brieven refereerd naar haar geluk in geld verdienen van haar boeken, en de hoop dat meer zou volgen. Dat zij zo'n speech in de mond van Emma legt is eerder, denk ik, te benadrukken hoe veel dat kind (die denkt echt alles te weten) te leren heeft. In de eerste 1/3 van het boek, maakt Emma nog een aantal dergelijke 'verkondigingen' aan Harriet. Over hoe ze zich moet gedragen vanwege haar geboorte. Over hoe zij (Emma) zelf zoveel 'independent resources' heeft (het klinkt bijna Mrs Elton later!!) dat ze het niet erg zal vinden als ze nooit trouwt. Ze zijn stuk voor stuk super-zelfverzekerde monologen over hoe het wereld precies in elkaar zit van een jongedame die er echt niets van af weet. In de loop van het boek, zie je (en ziet Emma) het inhoud van die pretentieuse monologen aan diggelen vallen.

Er is een brief van Austen aan iemand buiten de familie (ik denk Anne Sharpe - de governess die werkte bij haar rijke broer, waarmee ze goed bevriend is geraakt). Ze schreef dat ze bezig was met een boek dat ging over 'ordination'. Een hele tijd dacht iedereen dat ze naar Mansfield Park referereerd. Maar latere notities van Cassandra over wanneer de grote 6 waren begonnen en afgemaakt, plaatst dat opmerking van Jane niet aan het eind van MP, maar het begin van Emma. Ze bedoelt, dus, niet 'ordination' in de zin van of je wel of niet een clergyman moet worden (lees Edmund Bertram), maar over hoe mensen binnen bepaalde sociale klassen tegen elkaar aankijkt, rangschikt en mee om moet gaan.

Austen heeft veel verschillende characters gecreeerd, en de scala daarvan is bewonderingswaardig. Sommige zijn super oppervlakkig en onsympathiek - (Sir Walter Elliott en z'n andere dochters, John Thorpe en zijn zuster Isabella, Mr and Mrs John Dashwood). Sommige zijn slecht, maar je kan - bijna - begrip en medelijden voor ze opbrengen (Willoughby, Lucy Steele). Sommige willen hun best doen, maar het resulteert uiteindelijk in kwaad (Lady Russell, misschien ook Emma zelf). En waar plaats je Frank Churchill en Mr Bennett in dat rij? De pantheon gaat door. Daarom blijft Austen boeien, denk ik. Zij heeft de scala van menselijke wensen, motivaties en drijfveren in al hun subtiliteit, nobiliteit en stommighied - en de gevolgen daarvan - als eerst zo mooi beschreven.

Dus waar plaatsen wij - en Austen - Miss Bates in het geheel? Emma vindt haar overduidelijk irritant. En dat kan ze absoluut wel zijn. Maar ze wordt ook beschreven als 'always cheerful', 'feeling blessed with such good friends', en 'so grateful for every sign of attention'. Jane Austen begrijpt dat Emma Miss Bates vervelend vindt (en hier - denk ik - is de echte 'inbeelding' van Austen in Miss Bates - de angst dat haar eigen rijke relaties haar 'vervelend 'vinden). Maar Austen keurt het gedraag van Emma naar Miss Bates niet goed (via Mr Knightly). Een van de lessen wat Emma moet leren - vanuit haar 'rich, handsome, clever' standpunt - is niet zo hoogmoedig te doen, om toch echt iets aardiger te zijn, tegen de mensen die niet evenveel geluk hebben.

Dus, ja, ik denk dat uitspraak van Emma over dat 'oude vrijster' meer betekenis had. Maar het ging veel verder dan een ''grappige' referentie naar haar eigen status, en meer complex dan je misschien zou denken.
Gebruikersavatar
By Karin
#1032
Dank je voor je uitleg, Karenlee! Ik denk dat ik af en toe iets teveel als een 21e eeuwse jonge vrouw naar Jane Austen en haar teksten kijk. Nu zou dat wél humor zijn, jezelf door een hoofdpersonage laten beschrijven en ondertussen in gedachten je middelvinger naar de rest van de wereld opsteken. Maar in die tijd was er natuurlijk niks grappigs aan een oude vrijster zijn.
Eigenlijk niet een voorbeeld van humor, maar van moed dan eigenlijk. Want je moet jezelf wel erg bloot durven geven als je op deze manier over je eigen angsten schrijft...
Gebruikersavatar
By Karenlee
#1038
Karin schreef:Dank je voor je uitleg, Karenlee!
Nou, 'uitleg'... aub onthouden dat dit gewoon mijn eigen mening/interpretatie is, Karin! Ik ben absoluut geen Austen orakel en acht het niet uitgesloten dat Jane dat stukje inderdaad wellicht met een cynishch gniffel heeft geschreven. Ik heb gewoon uitgelegd waarom ik denk dat dat niet zo is. Tenzij iemend opeens onbekende brieven van haar vindt die meer inzicht geeft in hoe zij daarover voelde (oh, wat zou dat fantastisch zijn - nieuwe onbekende brieven van Jane) zullen we het nooit weten. Maar hier een paar leuke quotes van haar toen ze achter in de dertig was:

"By the bye, as I must leave off being young, I find many Douceurs in being a sort of chaperon [at dances], for I am put on the Sofa near the Fire & can drink as much wine as I like."

"I bought a Concert Ticket and a sprig of flowers for my old age."

" am very well satisfied with his notice of me -- ``A pleasing-looking young woman'' -- that must do; one cannot pretend to anything better now; thankful to have it continued a few years longer!"

"Our ball was rather more amusing than I expected. ... The melancholy part was, to see so many dozen young women standing by without partners, and each of them with two ugly naked shoulders! It was the same room in which we danced fifteen years ago! I thought it all over, and in spite of the shame of being so much older, felt with thankfulness that I was quite as happy now as then."
Gebruikersavatar
By Diewertje
#1055
Hoewel ik niet zo'n groot inzicht heb in het karakter en leven van JA als Karenlee, denk ik dat Jane Austen dat stukje niet heeft kunnen schrijven zonder aan zichzelf te denken. Maar misschien is het helemaal niet grappig of ironisch bedoeld, maar gewoon de harde realiteit voor vrouwen in die positie in die tijd.
Gebruikersavatar
By Maria
#1067
Godfried Bomans zei eens: "Humor is overwonnen droefheid"

Ik denk dat Jane Austen haar droefheid inderdaad overwonnen had
en dat er daarvoor humor voor in de plaats was gekomen.
Het moet ook een onzettende sterke vrouw zijn geweest met ontzettend veel wilskracht.
want in die tijd was het heel ongewoon dat vrouwen boeken schreven en die ook nog eens uitbrachten.
Ik denk dat alles wat ze inzichzelf voelde liet spreken via de hoofdpersonen in haar boek.
Ze was denk ik Emma maar ook een Miss Bates..Ze kon de personages in haar boeken die dingen laten doen
die zijzelf niet kon of misschien ook niet (meer)durfde te doen.

Want wanneer ik gewoon alleen maar naar mijzelf kijk.Er zitten een hele hoop "dingen"in mij die nooit naar buiten komen.Waarom niet? Gewoon omdat ik zo niet ben opgevoed.Maar ook omdat ik ze gewoonweg niet durf.Maar zou ik boeken schrijven.ja dan was de kans heel groot dat ze in mijn personages tevoorschijn kwamen.

Maar helemaal zeker zullen we er nooit van zijn wat ze dacht en voelde...

Dan een ding wat ik graag zou willen weten.
Waarom vinden zoveel jonge meisjes/vrouwen Jane Austen zo goed?
Waarom is er zoveel drang zo ik bijna zeggen om de tijd van toen af en toe (zelf)te beleven?
Komt het door de hectiek van alles waar wij nu in leven..
Het alles mag en kan gebeuren...

Daar ben ik ook erg benieuwd naar,

Maria ;)
Gebruikersavatar
By Karin
#1074
Karenlee schreef:
Karin schreef:Dank je voor je uitleg, Karenlee!
Nou, 'uitleg'... aub onthouden dat dit gewoon mijn eigen mening/interpretatie is, Karin!
Hahaha, ja dat bergijp ik, Karenlee. Maar dank voor de uitleg van jouw mening/interpretatie. Ontzettend leuk om er op een andere manier tegenaan te kijken (en dan kijk ik gewoon wat ik meeneem in mijn eigen mening/interpretatie ;) )
Maar laten we eerlijk zijn, een Jane Austen orakel ben je toch wel een beetje, hoor! :D

In de avond is er altijd nog even een uurtje over […]

Emma dvd

De dvd heb ik aangeschaft en deze is geweldig. Dit[…]

Social Media Campaign

Misschien worden je wensen vervuld: https://www.ja[…]

Waar draait EMMA.?

"Emma" draait in Pathé Tuschinski[…]

Bezoek JaneAusten.nl voor het laatste nieuws!